Kanada’da İltica: 2026 Kuralları ve Bill C-12 Değişiklikleri
Kısaca
- Bill C-12, 26 Mart 2026’da kraliyet onayı alarak yasalaştı.
- Kanada’ya ilk girişten 1 yıl sonra yapılan başvurular IRB’ye gönderilmiyor.
- Vize başvurusunda amacı gizlemek 5 yıl başvuru yasağına yol açabilir.
Kanada’da iltica (refugee claim), ülkesine döndüğünde zulüm, işkence veya hayati tehlike riskiyle karşı karşıya olan kişiler için bir koruma başvurusudur; bir göç yolu değildir. 26 Mart 2026’da kraliyet onayı alarak yasalaşan Bill C-12, kimlerin başvurusunun IRB’de dinleneceğini ciddi şekilde daralttı.
Kanada’da iltica sistemi nasıl işler?
| Kurum | Görevi |
|---|---|
| IRCC veya CBSA | Başvuruyu alır ve uygunluğunu (eligibility) inceler. Sınır kapısında CBSA, ülke içinde IRCC |
| IRB – Mülteci Koruma Bölümü (RPD) | Uygun bulunan başvuruları duruşmada karara bağlar |
| IRB – Mülteci İtiraz Bölümü (RAD) | Reddedilen bazı kararları itiraz üzerine inceler |
| PRRA (Sınır Dışı Etme Öncesi Risk Değerlendirmesi) | IRB’ye gönderilmeyen kişilerin geri dönüş riskini yazılı olarak inceler |
Bill C-12 ile gelen iki yeni kural
- Bir yıl kuralı: Kanada’ya ilk girişten bir yıldan fazla süre sonra yapılan iltica başvurusu IRB’ye gönderilmez. Kural, ilk girişi 24 Haziran 2020’den sonra olan kişilere uygulanır. Arada çıkıp tekrar girmek süreyi sıfırlamaz.
- On dört gün kuralı: ABD’den resmi sınır kapısı dışından Kanada’ya geçip 14 günden sonra başvuran kişinin başvurusu da IRB’ye gitmez. 14 gün içinde başvuranlar ise Güvenli Üçüncü Ülke Anlaşması kapsamında, istisnalar dışında ABD’ye iade edilir.

Her iki kural, 3 Haziran 2025 ve sonrasında yapılan başvurulara geriye dönük uygulanır. Bu kişiler yalnızca PRRA başvurusu yapabilir. PRRA’da koruma alma oranı IRB duruşmasına göre belirgin şekilde düşüktür.
Yasa ayrıca yeni düzenlemelerin yolunu açtı: karar öncesi ülkesine gönüllü dönen kişinin başvurusunun terk edilmiş sayılması, IRB kararlarının yalnızca başvuran Kanada’dayken verilmesi ve eksik veya hareketsiz dosyaların kapatılması. Bu düzenlemeler yönetmelikle uygulamaya konacak; yönetmelik taslağı Haziran–Temmuz 2026’da görüşe açıldı. Yürürlük durumunu IRCC’den takip edin.
Diğer uygunluk engelleri
- Daha önce Kanada’da iltica başvurusu yapmış ve reddedilmiş olmak
- Başka bir ülkede mülteci olarak tanınmış olmak
- ABD ile Güvenli Üçüncü Ülke Anlaşması (STCA) kapsamında kalmak
- Ağır suç, güvenlik veya insan hakları ihlali nedeniyle kabul edilemez olmak
Turist vizesiyle girip iltica etmek: ciddi riskler
Ziyaretçi vizesi başvurusunda asıl amacı gizlemek yanlış beyan (misrepresentation) sayılır. Yanlış beyan tespit edilirse kişi 5 yıl boyunca Kanada’ya hiçbir başvuru yapamaz. Ayrıca bir yıl kuralı nedeniyle, Kanada’da uzun süre kaldıktan sonra yapılan başvurular artık IRB’de dinlenmiyor. İnternette “turist vizesiyle gidip iltica edin” diyen kişilere itibar etmeyin.
İltica başvurusu sürerken
- Uygun bulunan başvuranlar sağlık muayenesinden sonra açık çalışma izni alabilir. Mart 2026’da çıkarılan geçici bir kamu politikasıyla, başvurusu IRB’ye gönderilmeyen bazı kişiler de PRRA sürecinde çalışma izni alabiliyor veya mevcut iznini koruyabiliyor.
- Geçici Federal Sağlık Programı (IFHP) temel sağlık hizmetlerini karşılar.
- Karar süreleri uzundur; IRB’deki bekleyen dosya sayısı yüksektir.
Sık sorulan sorular
İltica başvurusu için Kanada’da olmak gerekir mi?
Evet. Kanada’nın iltica sistemi yalnızca Kanada’ya girmiş kişilere açıktır. Yurt dışından mülteci yeniden yerleşimi BMMYK ve özel sponsorlar üzerinden yürür ve kişi kendi başvuramaz.
İltica başvurusu reddedilirse ne olur?
Bazı durumlarda RAD’a itiraz edilebilir veya Federal Mahkeme’ye yargısal denetim başvurusu yapılabilir. Süreler kısadır; avukat desteği gerekir.
İnfoyed iltica konusunda yardım eder mi?
Hayır. Kanada’da çalışmak, okumak veya ziyaret için yasal vize yollarında yardımcı oluyoruz: Kanada Vize Türleri

